e-Devlet'te EKB Görünmüyor mu? Kayıt Bulunamadı Rehberi

Ev satarken, kiraya verirken ya da sadece merak ettiğiniz için e-Devlet'e girip binanızın enerji kimlik belgesine bakmak istediniz ve bir belge göremediniz. Bu durum paniğe gerek olmadan, adım adım çözülebilir. Bu yazıda önce hizmetin kendisini, sonra kaydın görünmemesinin olası nedenlerini ve her durumda ne yapmanız gerektiğini anlatıyoruz.

Hizmetin kendisi: ne biliyoruz?

e-Devlet'teki hizmetin adı "Enerji Kimlik Belgesi Sorgulama", hizmeti sunan kurum Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'dır. Hizmet sayfasındaki açıklama şöyledir: "Bu hizmeti kullanarak, ikamet ettiğiniz binaya veya herhangi bir binaya ait enerji kimlik belgesi bilgilerini görüntüleyebilirsiniz."

Bu açıklamadan iki önemli sonuç çıkar:

• Sorgulama yalnızca bina sahiplerine açık değildir. Kiracı, alıcı adayı ya da yönetici de bir binanın belge bilgilerine bakabilir.
• Hizmeti kullanmak için kimlik doğrulaması gerekir. Sayfada e-Devlet şifresi, mobil imza, elektronik imza, T.C. kimlik kartı ve internet bankacılığı seçenekleri sunulur.

Hizmete turkiye.gov.tr üzerindeki Enerji Kimlik Belgesi Sorgulama sayfasından ulaşabilirsiniz. Giriş sonrasındaki ekranlar ve arama alanları zaman içinde değişebildiği için burada ekran ekran tarif vermiyoruz. Genel sorgulama seçeneklerini EKB sorgulama sayfamızda topladık.

Kayıt neden görünmeyebilir?

Aşağıdaki nedenler, sahada en sık karşılaştığımız durumlardan derlenmiştir. Hangisinin sizin için geçerli olduğunu anlamak için sırayla kontrol etmenizi öneririz.

1. Binaya hiç belge düzenlenmemiş olabilir

En yaygın neden budur. Yönetmelik, mevcut binalar için Kanun'un yayımından itibaren on yıl içinde belge düzenlenmesini öngördü; bu süre 2 Mayıs 2017'de doldu (Geçici md. 3). Buna rağmen belgesi olmayan çok sayıda mevcut bina var. Özellikle eski apartmanlarda, yönetimin hiç belge aldırmamış olması şaşırtıcı değildir.

2. Aradığınız birim ile belgenin birimi farklı olabilir

19 Şubat 2022'den beri belge binanın tamamı için hazırlanır (md. 25/8). Kendi dairenizi arıyorsanız, kayıt bina düzeyinde tutulmuş olabilir. Tersine, 2022 öncesinde yönetmelik isteğe bağlı olarak bağımsız bölümler için ayrı belge düzenlenmesine izin veriyordu; o dönemden kalma bir daire belgesi, bina düzeyinde aradığınızda beklediğiniz gibi görünmeyebilir. Sorgu ekranı bağımsız bölüm düzeyinde arama sunuyorsa onu da deneyin; sunmuyorsa bina adresiyle arayın.

3. Adres bilgisi uyuşmayabilir

Sokak adı değişiklikleri, numarataj güncellemeleri, bir binanın birden fazla sokağa cephesi olması ya da blok adlarının farklı yazılması, belgedeki adres ile sizin aradığınız adres arasında fark yaratabilir. Tapu, ruhsat ve belediye kayıtlarındaki adresi karşılaştırın; binanın eski adresiyle de aramayı deneyin.

4. Belgenin süresi dolmuş olabilir

Belge 10 yıl geçerlidir (md. 25/2). Süresi dolmuş belgelerin sorgu ekranında nasıl göründüğünü resmi bir kaynaktan doğrulayamadık. Belgenizin düzenlendiğini biliyor ama sorguda göremiyorsanız, düzenleme tarihinin üzerinden 10 yıl geçip geçmediğini kontrol edin. Süre dolduysa belgenin yenilenmesi gerekir; bkz. EKB geçerlilik süresi ve yenileme.

5. Belge yeni düzenlenmiş olabilir

Belge birkaç gün önce düzenlendiyse ve sorguda henüz göremiyorsanız, belgeyi düzenleyen uzmandan belge numarasını ve düzenleme tarihini isteyin. Belgenin kendisi elinizdeyse, bilgileri doğrudan belge üzerinden kontrol edebilirsiniz.

6. Bina için belge zorunlu olmayabilir

Bazı binalar yönetmeliğin kapsamı dışındadır veya belge düzenlenmesi zorunlu değildir. Yapı inşaat alanı 50 m²'nin altındaki binalar kapsam dışıdır (md. 2/2). İmar mevzuatı gereği ruhsatsız yapılar ile mücavir alan dışında kalan ve yapı inşaat alanı 1.000 m²'den az olan binalar için belge düzenlenmesi zorunlu değildir (md. 25/9). Bu binalarda kayıt çıkmaması doğaldır.

Kontrol listesi

Sorguda kayıt çıkmadığında sırasıyla şunları yapın:

1. Aramayı farklı biçimlerde tekrarlayın. Aramayı güncel ve varsa eski adres bilgileriyle tekrarlayın.
2. Yönetime sorun. Apartman yöneticisi veya site yönetimi, bina için alınmış belgenin fiziksel nüshasını saklıyor olabilir. Yönetmelik belgenin bir nüshasının bina sahibi, yöneticisi veya yönetim kurulunca muhafaza edilmesini ve bir nüshasının bina girişine asılmasını ister (md. 25/6). Girişe de bakın.
3. Yeni binadaysanız müteahhide veya belediyeye sorun. Yeni binalarda belge iskân aşamasında ilgili idareye sunulur (md. 25/4). İskân dosyasında belgenin bir kopyası bulunabilir.
4. Belgeyi düzenleyen kuruluşa ulaşın. Belge üzerinde düzenleyen bilgileri yer alır (md. 26/1-b). Yetkili kuruluşlar ve uzmanlar, belgeye esas bilgi ve belgeleri geçerlilik süresi boyunca saklar (md. 26/A-8).
5. Belgenin içeriğini kontrol edin. Elinizde bir kopya varsa, örnek EKB belgesi üzerinden hangi alanlara bakmanız gerektiğini görebilirsiniz.

Belgeniz gerçekten yoksa

Tüm kontrollerden sonra belge bulunamıyorsa, binanız için yeni bir belge düzenlenmesi gerekir. Bu iş için izlenecek yol:

• Apartmandaysanız yönetimle birlikte hareket edin. Belge binanın tamamı için düzenlenir; tek başınıza kendi daireniz için ayrı belge çıkaramazsınız. Maliyet kat malikleri arasında paylaşıldığında kişi başına düşen tutar küçülür.
• Evrakları hazırlayın. Yönetmeliğe göre belge yapı ruhsatına, ruhsat eki onaylı projelere ve ısı yalıtım raporuna uygun hazırlanır; mevcut binalarda projeden farklı uygulamalar yerinde tespit edilir (md. 26/A-11). Ayrıntılı liste EKB başvuru adımları sayfamızda.
• Maliyeti öğrenin. EKB fiyat hesaplayıcımız, bina büyüklüğüne göre bir aralık verir.

Evraklarınız eksiksizse belgeyi 2-3 iş günü içinde düzenliyoruz.

Kiracı veya alıcı adayı olarak sorgu

Sorguyu yapan kişi mal sahibi değilse, kayıt çıkmadığında durumu doğrudan çözme imkânı da sınırlıdır. Bu durumda en doğru adım, sonucu mal sahibiyle veya emlak danışmanıyla paylaşmak ve belgenin kendisini ya da suretini istemektir. Yönetmelik satış ve kiralama safhasında suretin verilmesini mal sahibine yükler (md. 25/15). Sorguda görünmeyen bir belgenin sureti size verilirse, belge numarasını ve düzenleme tarihini not edip düzenleyen kuruluştan teyit isteyebilirsiniz.

Satış veya kiralama öncesindeyseniz

Alım, satım ve kiralama işlemlerinde EKB düzenlenmiş olması şartı aranır ve mal sahibi belgenin suretini alıcıya veya kiracıya verir (md. 25/15). Bu yüzden sorguda belge görmediyseniz, işlem tarihini beklemeden harekete geçin. Tapu süreciyle ilgili adımlar için tapu satışında EKB yazımıza bakabilirsiniz.

Alıcı veya kiracı tarafındaysanız, sorguda belge çıkmaması satıcıdan ya da ev sahibinden belgeyi istemeniz için iyi bir nedendir. Belge sunulduğunda neye bakmanız gerektiğini enerji kimlik belgesi nasıl okunur yazımızda anlattık.

Belge bulunduğunda nelere bakmalı?

Sorgu sonunda bir belge gördüyseniz, işiniz bitmiş sayılmaz. Özellikle satış veya kiralama öncesindeyseniz şu noktaları kontrol edin:

• Düzenleme tarihi: Belge düzenleme tarihinden itibaren 10 yıl geçerlidir (md. 25/2). Tarihe bakarak kalan süreyi hesaplayın.
• Adres ve bina bilgileri: Belgenin gerçekten sizin binanıza ait olduğundan emin olun. Aynı sokakta benzer numaralı binalar karışabilir.
• Kullanım alanı ve kullanım amacı: Belgede binanın kullanım alanı (m²) ve kullanım amacı yer alır (md. 26/1-c, ç). Binada kullanım amacı değiştiyse, örneğin konut ofise dönüştüyse, belge bugünkü durumu yansıtmıyor olabilir.
• Enerji sınıfı ve CO₂ salımı sınıfı: Belgede iki ayrı sınıf vardır (md. 26/1-ı, i). Anlamları için A'dan G'ye enerji sınıfları yazımıza bakabilirsiniz.
• Sonradan yapılan iyileştirmeler: Belge düzenlendikten sonra binaya mantolama yapıldıysa, pencereler değiştiyse veya ısıtma sistemi yenilendiyse, belgenin bir yıl içinde yenilenmesi gerekir (md. 25/7).

Bu kontrollerden birinde sorun görürseniz, belgeyi düzenleyen kuruluşla ya da yeni bir belge için yetkili bir uzmanla görüşün.

Belge numarası ve BEP-TR

Enerji kimlik belgeleri Bakanlığın BEP-TR yazılımı kullanılarak düzenlenir (md. 25/13). BEP-TR'ye erişim yetkisi yalnızca eğitimden geçmiş EKB uzmanlarına ve yetkili kuruluşlara verilir. Bu nedenle bir belgenin varlığını doğrulamanın en güvenilir yolu, e-Devlet sorgusu ile belgeyi düzenleyen kuruluştan alacağınız belge bilgilerini karşılaştırmaktır. Elinizde yalnızca bir fotokopi ya da ekran görüntüsü varsa, belge numarasını ve düzenleme tarihini not alın; düzenleyen kuruluşa başvurduğunuzda bu bilgiler işinizi hızlandırır.

Sık sorulan sorular

Başkasının binasının belgesini sorgulayabilir miyim? e-Devlet hizmetinin açıklaması "herhangi bir binaya ait" belge bilgilerinin görüntülenebileceğini söyler. Kimlik doğrulamasıyla giriş yapmanız yeterlidir.

Sorgulama için aracı bir siteye ihtiyacım var mı? Hayır. Hizmet e-Devlet üzerinden doğrudan kullanılır. Sizden sorgulama karşılığı ücret isteyen aracı sayfalara dikkat edin.

Belge görünüyor ama bilgiler yanlış. Kullanım alanı, kullanım amacı veya adres hatalıysa belgeyi düzenleyen kuruluşla iletişime geçin. Bilgilerin doğruluğundan EKB uzmanı ve yetkili kuruluş sorumludur (md. 25/4). Gerekiyorsa belgenin yeniden düzenlenmesi gerekir.

Özet

• Hizmetin adı "Enerji Kimlik Belgesi Sorgulama"dır; herhangi bir binanın belge bilgileri kimlik doğrulamasıyla görüntülenebilir.
• Kaydın görünmemesinin en sık nedeni binaya hiç belge düzenlenmemiş olmasıdır; birim farkı, adres uyuşmazlığı ve sürenin dolması diğer olasılıklardır.
• Önce yönetime, belge girişine, iskân dosyasına ve düzenleyen kuruluşa bakın.
• Belge gerçekten yoksa, bina geneli için yeni belge düzenletin; satış ve kiralamada şart aranır (md. 25/15).